۶ ژانویه ۲۰۲۶- یک متاآنالیز جامع جدید نشان داد که نوسانات قند خون -و نه فقط میانگین قند خون - ممکن است نقش مهمی در تعیین پیامدهای بیماران مبتلا به سپسیس ایفا کند.

این مطالعه که در مجلهDiabetes/Metabolism Research and Reviews  توسط گِلان میائو و همکارانش از دانشکده پزشکی دانشگاه چیانگ‌ مای تایلند منتشر شده است، نشان می ‌دهد که افزایش نوسانات گلایسمی (GV) به‌ طور قابل ‌توجهی با افزایش مرگ‌ و میر کوتاه ‌مدت در بزرگسالان مبتلا به سپسیس مرتبط است.

سپسیس، یک وضعیت تهدید کنندهٔ حیات است که با پاسخ‌ های نامنظم و مختل ‌شدهٔ میزبان به عفونت مشخص می ‌شود و اغلب با اختلالات متابولیک شدید همراه است. در حالی که هایپرگلایسمی مدت ‌هاست به‌ عنوان یک شاخص پیش‌ آگهی نامطلوب در بیماران بدحال شناخته می ‌شود، توجه روزافزونی به نوسانات گلایسمی- به‌ عنوان بازتابی از تغییرات سریع و گستردهٔ قند خون- به ‌عنوان شاخصی بالقوه دقیق ‌تر جلب شده است. با این حال، شواهد مربوط به بیماران سپتیک پراکنده بوده است. این مرور سیسماتیک و متاآنالیز با هدف روشن‌ کردن رابطهٔ بین نوسانات گلایسمیو پیامدهای مرگ‌ومیر در این جمعیت پرخطر انجام شد.

پژوهشگران شش پایگاه دادهٔ اصلی شامل PubMed، Embase، Cochrane Library، Scopus،CNKI  و Wanfang را برای یافتن مطالعات کوهورت که نوسانات گلایسمی را در بیماران بزرگسال مبتلا به سپسیس ارزیابی کرده و مرگ‌ و میر بیمارستانی، ۲۸روزه یا ۳۰روزه را گزارش کرده بودند، جستجو کردند. در مجموع ۱۰مطالعه با ۱۸۳۳۷بیمار معیارهای ورود را داشتند. پژوهشگران با استفاده از مدل اثرات تصادفی، نسبت شانس‌ های ترکیبی را برای ارزیابی خطر مرگ محاسبه کردند و تحلیل ‌های حساسیت را برای بررسی پایداری نتایج انجام دادند.

یافته ‌های اصلی تحلیل به شرح زیر است:

·  بیمارانی با نوسانات گلایسمی بالا نسبت به افرادی که قند خون پایدارتر داشتند، تقریباً دو برابر بیشتر در معرض خطر مرگ بودند؛ این ارتباط در مطالعات مختلف پایدار بود و ناهمگنی فقط در حد متوسط گزارش شد.

·  هنگامی که نوسانات گلایسمی به ‌صورت یک متغیر پیوسته بررسی شد، تمام شاخص‌ های رایج- از جمله ضریب تغییرات، انحراف معیار، شاخص ناپایداری گلایسمی (GLI) و دامنهٔ میانگین نوسانات گلایسمی(MAGE)- به‌ طور معنی ‌داری با افزایش مرگ‌ومیر مرتبط بودند.

·  شاخص ناپایداری گلایسمی و دامنهٔ میانگین نوسانات گلایسمی، کمترین میزان ناهمگنی را نشان دادند، که بیانگر پایداری و قابلیت پیش ‌آگهی بهتر آنها در محیط ‌های بالینی مختلف است.

·  نوسانات گلایسمی بالا با افزایش مدت بستری درICU  نیز همراه بود؛ به‌ طور متوسط بیماران تقریباً یک روز بیشتر در بخش مراقبت ویژه بستری بودند.

·  تحلیل‌ های حساسیت نشان داد که نتایج قابل‌ اعتماد بوده و هیچ مطالعهٔ منفردی محرک اصلی نتایج نبوده است.

به گفتهٔ نویسندگان، این یافته ‌ها این مفهوم را تقویت می‌ کنند که نوسانات گلایسمی یک پیش ‌بینی ‌کنندهٔ مستقل برای پیامدهای نامطلوب در سپسیس است و صرفاً یک شاخص همراه با شدت بیماری نیست. در میان شاخص ‌های مختلف GV،GLI  وMAGE  قابل ‌اعتمادترین اطلاعات پیش ‌آگهی را ارائه کردند، در حالی که ضریب تغییرات و انحراف معیار ثبات کمتری داشتند.

این مطالعه بر اهمیت توجه بیشتر به پویایی‌ های گلوکز در بیماران بدحال مبتلا به سپسیس تأکید می‌ کند. نویسندگان خاطرنشان کردند که استاندارد سازی روش‌ های ارزیابی نوسانات گلایسمی پیش از ورود آن به کاربرد بالینی ضروری است. همچنین، آنها خواستار انجام مطالعات آینده‌ نگر با طراحی مناسب شدند تا مشخص شود آیا مداخلاتی که با هدف کاهش نوسانات گلایسمی- فراتر از کنترل میانگین قند خون- انجام می ‌شوند، می ‌توانند به بهبود بقا و کاهش مدت بستری درICU  منجر شوند یا خیر.

منبع:

https://medicaldialogues.in/diabetes-endocrinology/news/glycemic-variability-independent-predictor-of-mortality-in-sepsis-suggests-study-162040